Luuk Oost

Eigenaar directeur Weinig Woorden, HBO docent, promovendus

Asselsestraat in Apeldoorn

IMG_3912

Apeldoorn scoort op de ranglijst van stedelijke steden niet hoog. Maar misschien wil Apeldoorn dat ook helemaal niet. En doet die stedelijkheid er helemaal niet zo toe. Nu wil het toeval dat ik enkele maanden interim en onderzoekend in Apeldoorn verblijf. Eerlijk? Apeldoorn is voor mij van voorbijgaande aard. Ik zou niet licht besluiten mij definitief in deze plaats te vestigen. Ondanks dat Apeldoorn ontegenzeggelijk over kwaliteiten beschikt. Dat heeft vooral te maken met het, laat ik zeggen, residentiele karakter van Apeldoorn. De plaats waaiert via chique lanen elegant uit naar de omliggende fraaie natuur. En aan die chique lanen staan chique woningen en in die woningen wonen waarschijnlijk chique lui. Mooie lanen zoals de Paslaan en de Loolaan. Functioneel vooral in gebruik genomen door kantoren en oudere, denkelijk vermogende, mensen.

De overgang van het station naar het centrum start weinig veelbelovend, maar geleidelijk wordt de bebouwing dichter en hoger en voelt Apeldoorn als een plaats met een centrum. Een stadshart met een aangename overzichtelijkheid. Maar de hoogtepunten zijn schaars en bedreigen elkaar niet. Het culturele cluster is dichtbij mijn tijdelijke verblijfplek gesitueerd. Bibliotheek, het CODA museum, het filmtheater, de grote mensen bioscoop. Dat is prettig en voelt wel enigszins als kloppend hart in Apeldoorn. Mooi is de strakke geometrie richting Paleis het Loo. Je kunt er via meerdere routes arriveren maar dat heeft nu geen zin omdat het paleis is gesloten.

Maar goed, nu dan enige planologische discipline. Mij schiet Kevin Lynch te binnen. ‘The image of the city’. Lynch reikt een prisma aan waardoor je naar de stad kunt kijken. Naar zijn mening gaat het om overgangen, verbindingen, gebieden, knooppunten en landmarks in een stad. Een hele mooie handreiking van Kevin. Tijdens colleges planologie vroeg ik wel aan studenten hun geboorteplaats te typeren aan de hand van een landmark. Wanneer mij nu die vraag zou worden gesteld, zou ik niet zo gauw een Apeldoorns landmark kunnen opnoemen. Nou ja, de enige landmark die mij zo te binnen schiet is Paleis Het Loo. Eerlijk gezegd, ligt deze landmark buiten de stad.

Het centrum van Apeldoorn drukt nauwelijks een stempel op de plaats. Je zou gechargeerd kunnen zeggen dat Apeldoorn vooral betekenis ontleent aan de omgeving. De Veluwe, het groen, het paleis, misschien het mooie AGOVV stadion ten westen van het centrum. Tip, ga daar kijken!

Het centrum zelf wordt ongunstig gedomineerd door het ongehoord grote marktplein. Dit plein heeft afmetingen die de verbeelding te boven gaan. Ik schat ruwweg wel zo’n honderddertig bij negentig meter, inclusief het daaraan gelegen stadhuis. Op mistige dagen kun je de overzijde van het plein niet zien. Bijna zou er een Boeing 747 kunnen landen, maar dat is hier op de Veluwe een gevoelig onderwerp. Eén wand van het plein wordt geheel ingenomen door het stadhuis. Het is niet te bevatten. Wie heeft dit bedacht? Een nietszeggende wand bovendien die totaal geen hiërarchie laat zien en op buitengewoon bekwame wijze de hoofdingang verborgen houdt. Nou, ik zou zeggen, gemeentebesturen, hoed u voor dergelijke verzinsels en malligheden. Ik denk dat zo’n kwart van het eigenlijke centrum van Apeldoorn wordt ingenomen door dit vreemde monster. Nietszeggendheid bijna tot vreemde schoonheid verheven. . Brrrr!

 

Ook vreemd is het theater Orpheus. Geen kwaad woord over de programmering of het interieur of de vriendelijke medewerkers. Nee, maar vanaf het centrum is de ingang niet te vinden. Het voelt alsof je in een escape room naar de uitgang, hier ingang, zoekt. En zo ontbreekt elk contact tussen stad en theater. Terwijl innige samenhang zo belangrijk is.

Maar goed, niet getreurd. Er is altijd nog de Asselsestraat. Daar ploeter ik dagelijks langs, klimmend naar Hoog Soeren. Wat een weg! Complimenten. Precies zoals een weg hoort te zijn. De begeleidende bebouwing verraadt waar je je bevindt op weg naar Assel. Aanvankelijk de redelijk renderende functies nabij het centrum. Natuurlijk vooral de horeca, verderop bakkers, kleine meubelzaakjes. En langzaam aan wegfietsend richting Assel, zo’n slordige 6 kilometer verder op, verandert de bebouwing. Er vallen gaten in de bebouwing, er komen PC winkeltjes, kleine niet altijd geopende fietshandelaars, garages, semi gesubsidieerde functies (jeugd en gezin) en heel langzaam, na zo’n 2 kilometer komen de villa’s tot je op enig moment het bos inrijdt. Her en der verspreide villa’s met grote lappen grond. En rechts het sportpark Berg en Bos uit 1925, de thuisbasis van AGOVV. En later op de dag, licht afdalend retour naar Apeldoorn. Ach, dan verzoen ik me weer even met deze plaats, een groot Veluws dorp.

Quizvraag; in welke NL stad treffen we eenzelfde nietszeggende wand met raadhuis van dezelfde architect aan?

Wat meer ‘noaberschap’ gewenst
Het stadsbeeld van Tiel
 

Reacties

Er zijn nog geen reacties gegeven. Wees de eerste die een reactie geeft
Reeds Geregistreerd? Hier Aanmelden
Gast
donderdag 22 augustus 2019

Excursies

Het Ruhrgebied (inschrijving gesloten 27/5/2019)

Ruimtemakers-Oost/GSRO 2019
Vrijdag 14 juni 2019 (Het maximale aantal deelnemers is bereikt 27/05/2019)
Dwalen door een steeds weer verrassend Ruhrgebied

Jullie kennen natuurlijk allemaal het Ruhrgebied. Tenminste, dat dachten jullie. Want wij hebben voor jullie een aantal verrassende plekken in het Ruhrgebied gevonden. Reden om onze GSRO-excursie dit jaar in het Ruhrgebied te laten plaatsvinden.


Programma:
Het programma ziet er als volgt uit:
• We vertrekken vanuit Arnhem bij de achterzijde van het centraal station. De autoliefhebbers pikken we op bij Van der Valk in Duiven.
• Dan rijden we in een keer door naar Essen. De mooiste tuinstad van het Ruhrgebied (en ook van Duitsland): We bezoeken Margarethenhöhe, gesticht door de familie Krupp.
• Vervolgens brengen we een bezoek aan het Unperfecthaus, inclusief lunch. Een wel heel bijzonder ‘bedrijfsverzamelgebouw’ voor kunstenaars, ZZP-ers en maatschappelijke ondernemers.
• Na de lunch gaan we naar een van de haldes (voormalige sintelbergen), te weten de Halde Haniel (zie foto hieronder), op de grens van Oberhausen en Bottrop. Daar zullen we een spirituele wandeling maken van ongeveer 2 uur.
• Dit haldelandschap geeft je het gevoel in Schotland te zijn. En laat je zien hoe groen het Ruhrgebied feitelijk is. Op het eerste gedeelte is een kruisweg aangebracht met referentie naar de mijnbouw. Halverwege domineert een groot wit kruis het landschap. In het hoger gelegen gedeelte loop je over het zwarte kolengruis langs een in de berg uitgegraven theater en ervaar je het magische effect van een land art project van rechtopstaande beschilderde spoorbielzen en kijk je met helder weer uit tot voorbij het Ruhrgebied.
• Voor diegenen die niet zo goed ter been zijn is in plaats van een bezoek aan Halde Haniel een alternatief ingebouwd: Bezoek aan de Antonyhütte. Verstopt in het stadsdeel Osterfeld vind je een idyllisch groen landschap met oud vakwerkpand (ooit directiegebouw, nu museum) en een ‘industriearcheologisch’ park (onderdeel van het LVR museum Oberhausen) Hier op deze plek bevindt zich de wieg van het Ruhrgebied en werd voor het eerst op industriële wijze steenkool gewonnen.
• Na de Halde Haniel/ cq de Antonyhütte gaan we naar Eisenheim (stadsdeel Sterkrade).
Eisenheim is de eerste arbeiderswijk van het Ruhrgebied (inmiddels tot monument verklaard), vandaar uit lopen we naar CENTRO (het Neue Mitte). Het winkel- en uitgaansgebied van Oberhausen. In deze wandeling doorkruis je niet alleen een deel van Oberhausen maar doorkruis je ook de tijd. (Alternatief: of met de bus van Eisenheim naar CENTRO en daar op eigen gelegenheid rondkijken).
• We brengen een bezoek aan het oude centrum van Oberhausen (Stadtteil Alt-Oberhausen). Diner bij Pools Jazz Restaurant Gdanska aan het marktplein. Dit gedeelte van Oberhausen laat nog de pracht van weleer zien, anno nu staan veel panden staan leeg of zijn met goedkope ketens gevuld. Dankzij restaurant Gdanska is het plein weer tot leven gekomen.
• Na het diner gaan we weer huiswaarts.


Reisschema (Let op: vertrektijd bus is “hard”, rest is “voorlopig”)
07.45 uur: Verzamelen bij de uitgang van het station Arnhem-Centraal (Sonsbeekzijde);
08.00 uur: Vertrek van de bus vanuit Arnhem;
08.20 uur: Oppikken mensen bij Van der Valk Duiven;
09.30 uur: Aankomst Essen;
11.00 uur: Bezoek Unperfecthaus en lunch;
13.30 uur: Bezoek Halde Haniel of;
14.00 uur: Aankomst Antonyhütte;
16.00 uur: Bezoek Eisenheim
18.30 uur: Bezoek Oberhausen;
20.30 uur: Vertrek naar Arnhem;
21.30 uur: Aankomst Van der Valk Duiven
21.59 uur: Aankomst Arnhem


Kosten
Kosten: 25 euro voor leden. Inclusief lunch en diner.
Introducees zijn ook welkom: Voor hen bedragen de kosten 40 euro.
Het bezoek aan de Antonyhütte is facultatief en is in het programma opgenomen als alternatief voor hen die de wandeling op Halde Haniel te zwaar vinden. De entree is voor eigen rekening (rond de 5 euro).


Aanmelding
Aanmelding via Sonja Scholten via mail: Dit e-mailadres wordt beveiligd tegen spambots. JavaScript dient ingeschakeld te zijn om het te bekijken.
Graag aangeven of je in Arnhem Centraal of bij Van der Valk (Duiven) opstapt.
En of je gebruik wenst te maken van het alternatieve programma. Dit in verband met de routeplanning chauffeur.
In verband met de reserveringen die we moeten maken: aanmelden voor 1 juni 2019.


Betaling
Het excursie bedrag dient bij aanmelding te worden overgemaakt op rekeningnummer
NL78INGB 0000989374 t.n.v. GSRO onder vermelding van achternaam en excursie Ruhrgebied 2019.
Vriendelijke groeten namens het bestuur van de GSRO,
Jos van der Mark

De GSRO twittert

Volg nieuws uit de vakwereld en over Oost Nederland via onze twitter tijdlijn hieronder:

Lid worden

De GSRO organiseert zo'n 10 bijeenkomsten per jaar. Kennisuitwisseling en netwerken zijn dan allebei belangrijke onderdelen. Tijdens een broodje voorafgaand aan de bijeenkomst kom je oude en nieuwe bekenden tegen.

Lid worden kost slechts € 40,- per jaar en staat open voor vakgenoten die iets hebben met Oost Nederland. Word ook lid door het formulier in te vullen. Óf stuur een mailtje naar info@gsro.nl om meer informatie op te vragen.

Word nu lid

 

Doel

Het belangrijkste doel van de GSRO is om ervaringen te kunnen uitwisselen onder vakgenoten werkzaam in de ruimtelijk inrichting. Tijdens de bijeenkomsten wordt een actueel onderwerp voor het voetlicht geplaatst. De onderwerpen betreffen het brede vakgebied van de ruimtelijke ordening en ruimtelijke inrichting. De uitwisseling van praktische en theoretische ervaringen tussen vakgenoten vormt een belangrijk aspect.

Leden

Het ledenbestand van de GSRO bestaat uit architecten, stedenbouwkundigen, landschapsarchitecten, economen, landbouwkundigen, sociaalgeografen, planologen, verkeerskundigen, recreatiedeskundigen en juristen in de publieke of private sector. De GSRO heeft een klein bestuur dat de dagelijkse gang van zaken regelt.

GSRO